| Dane osobowe | |
|---|---|
| Imię i nazwisko | Ludwik Brandys |
| Urodzenie | 1902, Pawłowice |
| Zgon | 10 lutego 1988, Katowice |
| Zawód | prawnik, urzędnik, działacz plebiscytowy |
| Wykształcenie | studia prawnicze, Poznań (ukończone 1929) |
| Najważniejsze role | powstaniec śląski; asesor sądowy; dyrektor w administracji miejskiej |
| Działalność i odznaczenia | |
| Organizacje | Polski Komitet Plebiscytowy; Polska Organizacja Wojskowa Górnego Śląska; Związek Powstańców Śląskich |
Ludwik Brandys pochodził z rodziny chłopskiej i zyskał rozpoznawalność jako działacz ruchu plebiscytowego oraz uczestnik powstań śląskich. Po studiach prawniczych pracował w sądownictwie i w administracji miejskiej. W latach powojennych był związany z urzędem miejskim w Katowicach oraz komisjami zajmującymi się szkodami górniczymi.
Jak wyglądały jego młode lata i wykształcenie?
Pochodził z Pawłowic i uczęszczał do gimnazjum w Raciborzu, gdzie należał do Związku Filaretów i uzyskał świadectwo dojrzałości. Po zakończeniu okresu powstańczego podjął naukę, a studia prawnicze rozpoczął po 1922 roku. Studia ukończył w Poznaniu w 1929 roku i od tego czasu związał się zawodowo z sądownictwem oraz administracją.
W jakich działaniach plebiscytowych i powstańczych uczestniczył?
Od 1920 roku pełnił służbę ochotniczą w powiatowym Polskim Komitecie Plebiscytowym w Raciborzu. Był zaprzysiężony w Polskiej Organizacji Wojskowej Górnego Śląska i po plebiscycie został aresztowany i uwięziony w Raciborzu. Uciekł z więzienia 4 maja 1921 roku i wziął udział w III powstaniu śląskim, walcząc na odcinku Turze–Dziergowice–Bierawa–Kędzierzyn.
Jak przebiegała jego praca zawodowa międzywojenna?
Po ukończeniu studiów pełnił funkcję asesora sądowego w Toruniu, Lublińcu oraz Katowicach. W Katowicach pracował także jako dyrektor w administracji miejskiej. W latach 1931–1933 kierował oddziałami młodopowstańczymi przy Związku Powstańców Śląskich w powiecie lublinieckim.
Co robił podczas wojny i po jej zakończeniu?
W czasie II wojny światowej przewodził ewakuacji katowickiego magistratu i sądów. Podczas ewakuacji został ranny na dworcu w Krakowie od bomby lotniczej. Po tym epizodzie do końca wojny pracował jako tokarz w fabryce Fablok w Chrzanowie; po wojnie wrócił do pracy w administracji miejskiej Katowic oraz został wiceprezesem Okręgowej Komisji ds. Szkód Górniczych. W latach 1950–1951 współorganizował Wojewódzką Komisję Arbitrażową w Katowicach.
Jakie otrzymał ordery i odznaczenia?
Otrzymał kilka państwowych i regionalnych wyróżnień, wśród których były zarówno odznaczenia republikańskie, jak i śląskie:
- Krzyż Kawalerski Orderu Odrodzenia Polski
- Złoty Krzyż Zasługi
- Srebrny Krzyż Zasługi (18 stycznia 1946)
- Krzyż na Śląskiej Wstędze Waleczności i Zasługi
- Śląski Krzyż Powstańczy
