Chaskel Besser — rabin i lider odbudowy życia żydowskiego

Chaskel Oswald Besser był rabinem pochodzącym z radomszczańskiej dynastii chasydzkiej, który po II wojnie światowej działał przede wszystkim w Stanach Zjednoczonych. Po 1989 roku stał się jednym z głównych inicjatorów odbudowy społeczności żydowskiej w Polsce.

Życiorys i emigracja

Urodził się 12 lutego 1923 roku w Katowicach w rodzinie wyznawców chasydyzmu z Radomska. Jego ojciec, Naftali, pracował jako bankier i pełnił rolę doradcy cadyka Szlomo Henocha Rabinowicza. Tuż przed wybuchem II wojny światowej rodzina wyjechała do Palestyny i osiedliła się w Tel Awiwie, gdzie Besser zawarł małżeństwo i otrzymał smichę rabinacką.

Działalność w Stanach Zjednoczonych

W 1949 roku przeniósł się do Stanów Zjednoczonych, gdzie angażował się w życie ortodoksyjnej społeczności żydowskiej. Był działaczem organizacji Agudat Israel i pełnił funkcję rabina kongregacji Bnei Yisroel Chaim na Manhattanie aż do swojej śmierci. Poprowadził oraz długo przewodniczył Komisji Daf Yomi, skupiającej pracę nad codziennym studiowaniem Talmudu.

Odbudowa społeczności żydowskiej w Polsce i upamiętnienie

Po 1989 roku razem z Ronaldem S. Lauderem Besser pełnił rolę lidera i inicjatora działań na rzecz odtworzenia życia żydowskiego w Polsce. Reprezentując fundację Laudera namówił Michaela Schudricha do przyjazdu do Warszawy, by wspierać odradzającą się wspólnotę, oraz pomagał przy restauracji synagog i odnawianiu cmentarzy żydowskich. Zmarł 9 lutego 2010 roku w Nowym Jorku; został pochowany na cmentarzu Har Hamenuchot w Jerozolimie, a od 1 września 2010 jego imię nosi dom modlitwy w Katowicach.